Унших Хайх Тулсамж

Сургаалт үгс 1 Proverbes 1 Proverbs 1 Притчи 1
1. Израилийн хаан, Давидын хөвгүүн Соломоны сургаалт үгс нь 1. Proverbes de Salomon, fils de David, roi d`Israël, 1. The proverbs of Solomon the son of David, king of Israel: 1. Притчи Соломона, сына Давидова, царя Израильского,
2. Мэргэн ухаан ба сахилга батыг мэдэх, Билиг ухааны үгсийг ойлгох, 2. Pour connaître la sagesse et l`instruction, Pour comprendre les paroles de l`intelligence; 2. To know wisdom and instruction; To discern the words of understanding; 2. чтобы познать мудрость и наставление, понять изречения разума;
3. Зөв, үнэн, шударга зүйлсийг үйлдсэнээр Сахилга бат болон хэрсүү байдалд суралцах, 3. Pour recevoir des leçons de bon sens, De justice, d`équité et de droiture; 3. To receive instruction in wise dealing, In righteousness and justice and equity; 3. усвоить правила благоразумия, правосудия, суда и правоты;
4. Гэнэн нэгэнд хэрсүү байдлыг, Идэр нэгэнд бодлоготой үйлдэл ба мэдлэгийг өгөхөөр; 4. Pour donner aux simples du discernement, Au jeune homme de la connaissance et de la réflexion. 4. To give prudence to the simple, To the young man knowledge and discretion: 4. простым дать смышлёность, юноше — знание и рассудительность;
5. Мэргэн нэгэн нь сонсож, мэдлэгээ тэлэх, Ухаалаг нэгэн нь мэргэн зөвлөгөөг авахын тулд; 5. Que le sage écoute, et il augmentera son savoir, Et celui qui est intelligent acquerra de l`habileté, 5. That the wise man may hear, and increase in learning; And that the man of understanding may attain unto sound counsels: 5. послушает мудрый — и умножит познания, и разумный найдёт мудрые советы;
6. Сургаалт үгс хийгээд сургаалт зүйрлэлүүд ба Мэргэн ухаантнуудын үгс хийгээд оньсого таавруудыг нь ухаж ойлгохын тулд юм. 6. Pour saisir le sens d`un proverbe ou d`une énigme, Des paroles des sages et de leurs sentences. 6. To understand a proverb, and a figure, The words of the wise, and their dark sayings. 6. чтобы разуметь притчу и замысловатую речь, слова мудрецов и загадки их.
7. ЭЗЭНээс эмээхүй нь мэдлэгийн эхлэл мөн. Харин мунхгууд сургамж ба мэргэн ухааныг үл тоомсорлодог. 7. La crainte de l`Éternel est le commencement de la science; Les insensés méprisent la sagesse et l`instruction. 7. The fear of Jehovah is the beginning of knowledge; But the foolish despise wisdom and instruction. 7. Начало мудрости — страх Господень; глупцы только презирают мудрость и наставление.
8. Хүү минь, эцгийнхээ сургамжийг сонс. Эхийнхээ зааврыг бүү огоор. 8. Écoute, mon fils, l`instruction de ton père, Et ne rejette pas l`enseignement de ta mère; 8. My son, hear the instruction of thy father, And forsake not the law of thy mother: 8. Слушай, сын мой, наставление отца твоего и не отвергай завета матери твоей,
9. Чухамдаа эд л тэргүүнд чинь нигүүлсэлт цэцгийн титэм, Хүзүүнд чинь чимэг билээ. 9. Car c`est une couronne de grâce pour ta tête, Et une parure pour ton cou. 9. For they shall be a chaplet of grace unto thy head, And chains about thy neck. 9. потому что это — прекрасный венок для головы твоей и украшение для шеи твоей.
10. Хүү минь, хэрэв нүгэлтнүүд чамайг уруу татах гэвээс бүү зөвшөөр. 10. Mon fils, si des pécheurs veulent te séduire, Ne te laisse pas gagner. 10. My son, if sinners entice thee, Consent thou not. 10. Сын мой! если будут склонять тебя грешники, не соглашайся;
11. Хэрэв тэд чамд "Бидэнтэй яв, хэн нэгний цусыг урсгахаар бүгэцгээе. Гэмгүй нэгнийг отоцгооё. 11. S`ils disent: Viens avec nous! dressons des embûches, versons du sang, Tendons des pièges à celui qui se repose en vain sur son innocence, 11. If they say, Come with us, Let us lay wait for blood; Let us lurk privily for the innocent without cause; 11. если будут говорить: "иди с нами, сделаем засаду для убийства, подстережём непорочного без вины,
12. Тэднийг Үхэгсдийн орон мэт амьдаар нь, Бас нүхэнд унагсад мэт бүхлээр нь залгицгаая. 12. Engloutissons-les tout vifs, comme le séjour des morts, Et tout entiers, comme ceux qui descendent dans la fosse; 12. Let us swallow them up alive as Sheol, And whole, as those that go down into the pit; 12. живых проглотим их, как преисподняя, и — целых, как нисходящих в могилу;
13. Бид үнэт эрдэнэсийг төрөл төрлөөр нь олж, Орон гэрээ олзоор дүүргэх болно. 13. Nous trouverons toute sorte de biens précieux, Nous remplirons de butin nos maisons; 13. We shall find all precious substance; We shall fill our houses with spoil; 13. наберём всякого драгоценного имущества, наполним домы наши добычею;
14. Бидэнтэй хамт шавга хая. Тэгвэл бидний хувьд нэг л хөрөнгө зоорь байх болно" гэвэл, 14. Tu auras ta part avec nous, Il n`y aura qu`une bourse pour nous tous! 14. Thou shalt cast thy lot among us; We will all have one purse: 14. жребий твой ты будешь бросать вместе с нами, склад один будет у всех нас", —
15. Хүү минь, тэдэнтэй хамт бүү яв. Жимээс нь хөлөө хол байлга. 15. Mon fils, ne te mets pas en chemin avec eux, Détourne ton pied de leur sentier; 15. My son, walk not thou in the way with them; Refrain thy foot from their path: 15. сын мой! не ходи в путь с ними, удержи ногу твою от стези их,
16. Учир нь тэдний хөл хорон муу уруу ухасхийдэг бөгөөд Тэд цус урсгах гэж яарч сандарна. 16. Car leurs pieds courent au mal, Et ils ont hâte de répandre le sang. 16. For their feet run to evil, And they make haste to shed blood. 16. потому что ноги их бегут ко злу и спешат на пролитие крови.
17. Чухамдаа, шувууг харсаар байтал нь Өмнө нь тор тавих нь талаар хэрэг биз ээ. 17. Mais en vain jette-t-on le filet Devant les yeux de tout ce qui a des ailes; 17. For in vain is the net spread In the sight of any bird: 17. В глазах всех птиц напрасно расставляется сеть,
18. Харин тэд өөрсдийн цусны төлөө бүгэх аж. Тэд өөрсдийн амийг отох аж. 18. Et eux, c`est contre leur propre sang qu`ils dressent des embûches, C`est à leur âme qu`ils tendent des pièges. 18. And these lay wait for their own blood; They lurk privily for their own lives. 18. а делают засаду для их крови и подстерегают их души.
19. Ийнхүү хүчирхийллээр олж авах юмсын төлөө явдаг хэний ч зам тийм болой. Тэрхүү эд юмс нь эзэмшигчийнхээ амь насыг бүрэлгэнэ. 19. Ainsi arrive-t-il à tout homme avide de gain; La cupidité cause la perte de ceux qui s`y livrent. 19. So are the ways of every one that is greedy of gain; It taketh away the life of the owners thereof. 19. Таковы пути всякого, кто алчет чужого добра: оно отнимает жизнь у завладевшего им.
20. Мэргэн ухаан нь гудамжнуудад чангаар зарлан дуудаж, Олон хөлийн газар дуугаа өндөрсгөдөг. 20. La sagesse crie dans les rues, Elle élève sa voix dans les places: 20. Wisdom crieth aloud in the street; She uttereth her voice in the broad places; 20. Премудрость возглашает на улице, на площадях возвышает голос свой,
21. Шуугиант гудамжнуудын гол газруудад тэр орилон хашхирдаг бөгөөд Хотын дааман хаалган дээр өөрийнхөө үгсийг хэлдэг юм. 21. Elle crie à l`entrée des lieux bruyants; Aux portes, dans la ville, elle fait entendre ses paroles: 21. She crieth in the chief place of concourse; At the entrance of the gates, In the city, she uttereth her words: 21. в главных местах собраний проповедует, при входах в городские ворота говорит речь свою:
22. "Гэнэн хүмүүс ээ, гэнэн мунхаг байдлаа та нар хир удаан хайрлах вэ? Хэдий хүртэл басамжлагсад доог тохуу хийж, Мунхаг хүмүүс мэдлэгийг үзэн ядах юм бэ? 22. Jusqu`à quand, stupides, aimerez-vous la stupidité? Jusqu`à quand les moqueurs se plairont-ils à la moquerie, Et les insensés haïront-ils la science? 22. How long, ye simple ones, will ye love simplicity? And scoffers delight them in scoffing, And fools hate knowledge? 22. "доколе, невежды, будете любить невежество? [доколе] буйные будут услаждаться буйством? доколе глупцы будут ненавидеть знание?
23. Миний зэмлэлд эргэн ханд. Харагтун, би та нарын дээр сүнсээ бялхуулна, та нарт үгээ мэдүүлнэ. 23. Tournez-vous pour écouter mes réprimandes! Voici, je répandrai sur vous mon esprit, Je vous ferez connaître mes paroles... 23. Turn you at my reproof: Behold, I will pour out my spirit upon you; I will make known my words unto you. 23. Обратитесь к моему обличению: вот, я изолью на вас дух мой, возвещу вам слова мои.
24. Би та нарыг дуудсан, харин та нар үл хэрэгссэн. Гараа сунгахад минь хэн чинь ч анхаарсангүй. 24. Puisque j`appelle et que vous résistez, Puisque j`étends ma main et que personne n`y prend garde, 24. Because I have called, and ye have refused; I have stretched out my hand, and no man hath regarded; 24. Я звала, и вы не послушались; простирала руку мою, и не было внимающего;
25. Та нар бүх зөвлөгөөг минь үл ойшоон, зэмлэлийг минь эс хүссэн. 25. Puisque vous rejetez tous mes conseils, Et que vous n`aimez pas mes réprimandes, 25. But ye have set at nought all my counsel, And would none of my reproof: 25. и вы отвергли все мои советы, и обличений моих не приняли.
26. Та нарын гамшиг сүйрэл дээр чинь би инээж, Айдас хүйдэст нэрвэгдэх цагт чинь би элэг доог хийнэ. 26. Moi aussi, je rirai quand vous serez dans le malheur, Je me moquerai quand la terreur vous saisira, 26. I also will laugh in the day of your calamity; I will mock when your fear cometh; 26. За то и я посмеюсь вашей погибели; порадуюсь, когда придёт на вас ужас;
27. Айдас хүйдэс шуурга мэт ирж, гамшиг хуй салхи мэт нөмөрч, Зовлон зүдгүүр, гай тотгор та нарт ирэхэд би тийн хандана. 27. Quand la terreur vous saisira comme une tempête, Et que le malheur vous enveloppera comme un tourbillon, Quand la détresse et l`angoisse fondront sur vous. 27. When your fear cometh as a storm, And your calamity cometh on as a whirlwind; When distress and anguish come upon you. 27. когда придёт на вас ужас, как буря, и беда, как вихрь, принесётся на вас; когда постигнет вас скорбь и теснота.
28. Тэр үед тэд намайг дуудах боловч би хариу эс өгнө. Тэд намайг хичээнгүйлэн хайх боловч эс олно. 28. Alors ils m`appelleront, et je ne répondrai pas; Ils me chercheront, et ils ne me trouveront pas. 28. Then will they call upon me, but I will not answer; They will seek me diligently, but they shall not find me: 28. Тогда будут звать меня, и я не услышу; с утра будут искать меня, и не найдут меня.
29. Яагаад гэвэл тэд мэдлэгийг үзэн ядаж, ЭЗЭНээс эмээхүйг эс сонгов. 29. Parce qu`ils ont haï la science, Et qu`ils n`ont pas choisi la crainte de l`Éternel, 29. For that they hated knowledge, And did not choose the fear of Jehovah: 29. За то, что они возненавидели знание и не избрали [для себя] страха Господня,
30. Тэд миний зөвлөгөөг хүлээж авахгүй, Миний бүх зэмлэлийг хайхраагүй. 30. Parce qu`ils n`ont point aimé mes conseils, Et qu`ils ont dédaigné toutes mes réprimandes, 30. They would none of my counsel; They despised all my reproof. 30. не приняли совета моего, презрели все обличения мои;
31. Тийнхүү тэд өөрсдийн үйлсийн үр жимсийг идэж, Өөрсдийн сэдсэн зүйлдээ сэтгэл ханамжтай байх болно. 31. Ils se nourriront du fruit de leur voie, Et ils se rassasieront de leurs propres conseils, 31. Therefore shall they eat of the fruit of their own way, And be filled with their own devices. 31. за то и будут они вкушать от плодов путей своих и насыщаться от помыслов их.
32. Учир нь гэнэн хүний гуйвамтгай байдал тэднийг хөнөөнө. Мунхгийн маадгар байдал тэднийг устгана. 32. Car la résistance des stupides les tue, Et la sécurité des insensés les perd; 32. For the backsliding of the simple shall slay them, And the careless ease of fools shall destroy them. 32. Потому что упорство невежд убьёт их, и беспечность глупцов погубит их,
33. Харин намайг сонсдог хүн аюулгүй байж, Хорон муугийн айдас хүйдэсгүй амар тайван амьдарна". 33. Mais celui qui m`écoute reposera avec assurance, Il vivra tranquille et sans craindre aucun mal. 33. But whoso hearkeneth unto me shall dwell securely, And shall be quiet without fear of evil. 33. а слушающий меня будет жить безопасно и спокойно, не страшась зла".